Mua nhà ở xã hội rồi mua thêm nhà ở thương mại: Có bị thu hồi nhà ở xã hội không? 

Hiện nay, không ít gia đình lựa chọn mua nhà ở xã hội để an cư, vài năm sau tích lũy được thêm và muốn mua một căn nhà thương mại. Vậy khi đã mua nhà ở xã hội mà mua thêm nhà ở thương mại thì có bị Nhà nước thu hồi nhà ở xã hội không? Trong bài viết dưới đây, Luật Nguyễn Khuyến sẽ cung cấp thông tin pháp lý liên quan đến vấn đề này.

I. Nhà ở xã hội là gì?

Theo khoản 7 Điều 2 Luật Nhà ở 2023 quy định nhà ở xã hội là nhà ở có sự hỗ trợ của Nhà nước cho đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở theo quy định của Luật này.

Cùng với đó, tại điểm c khoản 1 Điều 13 Luật Nhà ở 2023, nhà ở xã hội do Nhà nước đầu tư xây dựng để bố trí cho đối tượng được hưởng chính sách nhà ở xã hội theo quy định của pháp luật về nhà ở thuộc tài sản công.

Như vậy, nhà ở xã hội được xây dựng nhằm hỗ trợ nhà ở và bảo đảm an sinh xã hội cho những đối tượng thuộc diện được hưởng chính sách này. Riêng đối với nhà ở xã hội do Nhà nước đầu tư xây dựng để bố trí cho các đối tượng đó thì thuộc tài sản công.

Hiện nay, có 13 đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở xã hội theo quy định tại Điều 76 Luật Nhà ở 2023 và điểm a khoản 3 Điều 26 Luật Dân số 2025 bao gồm:

• • Người có công với cách mạng, thân nhân liệt sĩ thuộc trường hợp được hỗ trợ cải thiện nhà ở theo quy định của Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng.
  • Hộ gia đình nghèo, cận nghèo tại khu vực nông thôn.
  • Hộ gia đình nghèo, cận nghèo tại khu vực nông thôn thuộc vùng thường xuyên bị ảnh hưởng bởi thiên tai, biến đổi khí hậu.
  • Hộ gia đình nghèo, cận nghèo tại khu vực đô thị.
  • Người thu nhập thấp tại khu vực đô thị.
  • Công nhân, người lao động đang làm việc tại doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã trong và ngoài khu công nghiệp.
  • Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, hạ sĩ quan thuộc lực lượng vũ trang nhân dân, công nhân công an, công chức, công nhân và viên chức quốc phòng đang phục vụ tại ngũ; người làm công tác cơ yếu, người làm công tác khác trong tổ chức cơ yếu hưởng lương từ ngân sách nhà nước đang công tác.
  • Cán bộ, công chức, viên chức theo quy định của pháp luật về cán bộ, công chức, viên chức.
  • Đối tượng đã trả lại nhà ở công vụ theo quy định tại khoản 4 Điều 125 của Luật này, trừ trường hợp bị thu hồi nhà ở công vụ do vi phạm quy định của Luật này.
  • Hộ gia đình, cá nhân thuộc trường hợp bị thu hồi đất và phải giải tỏa, phá dỡ nhà ở theo quy định của pháp luật mà chưa được Nhà nước bồi thường bằng nhà ở, đất ở.
  • Học sinh, sinh viên đại học, học viện, trường đại học, cao đẳng, dạy nghề, trường chuyên biệt theo quy định của pháp luật; học sinh trường dân tộc nội trú công lập.
  • Doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã trong khu công nghiệp.
  • Người có từ 02 con đẻ trở lên.

II. Mua nhà ở xã hội rồi mua thêm nhà ở thương mại: Có bị thu hồi nhà ở xã hội không?

Người đã mua nhà ở xã hội, sau đó mua thêm nhà ở thương mại thì không bị thu hồi nhà ở xã hội. Cụ thể:

Theo khoản 1 Điều 29 Nghị định 100/2024/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung bởi Điều 32 Nghị định 54/2026/NĐ-CP) về điều kiện nhà ở của người được hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở xã hội quy định: “Trường hợp chưa có nhà ở thuộc sở hữu của mình được xác định khi đối tượng quy định tại khoản 1 Điều 77 của Luật Nhà ở và vợ hoặc chồng của đối tượng đó (nếu có) được xác định là không có tên hoặc không có nội dung thông tin về nhà ở trong Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất tại tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương nơi có dự án nhà ở xã hội đó.

Trong thời hạn 07 ngày, kể từ ngày nhận được giấy đề nghị xác nhận về điều kiện nhà ở, cơ quan có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất theo quy định của pháp luật về đất đai tại tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương nơi có dự án nhà ở xã hội xác nhận theo quy định tại khoản này.”

Theo đó, điều kiện trên được xác định tại thời điểm nộp hồ sơ đăng ký mua nhà ở xã hội và không đặt ra yêu cầu người mua phải tiếp tục duy trì tình trạng chưa có nhà ở sau khi đã mua nhà ở xã hội. Do đó, khi người mua đã được xác nhận đủ điều kiện, mua đúng đối tượng và thanh toán đủ tiền, việc sau đó có mua thêm nhà ở thương mại không ảnh hưởng đến việc đã được hưởng chính sách về nhà ở xã hội trước đó.

Cùng với đó, hiện nay pháp luật có quy định về việc thu hồi nhà ở xã hội trong một số trường hợp như sau:

• • Đối với nhà ở xã hội thuộc tài sản công, việc thu hồi ở xã hội căn cứ theo Điều 127 Luật Nhà ở 2023 quy định như sau:

“1. Việc thu hồi nhà ở thuộc tài sản công được thực hiện khi thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Cho thuê, cho thuê mua, bán nhà ở không đúng thẩm quyền hoặc không đúng đối tượng hoặc không đủ điều kiện theo quy định của pháp luật về nhà ở;

b) Hết thời hạn thuê theo hợp đồng mà bên thuê không còn nhu cầu thuê tiếp hoặc hai bên thỏa thuận chấm dứt hợp đồng thuê nhà ở;

c) Bên thuê, bên thuê mua trả lại nhà ở đang thuê, thuê mua;

d) Bên thuê không còn đủ điều kiện được thuê nhà ở theo quy định của Luật này;

đ) Bên thuê chết hoặc có tuyên bố mất tích của Tòa án mà không có ai đang cùng sinh sống; người đang thuê nhà ở công vụ chết hoặc có tuyên bố mất tích của Tòa án;

e) Bên thuê, thuê mua nhà ở không trả đủ tiền thuê nhà ở theo hợp đồng từ 03 tháng trở lên mà không có lý do chính đáng;

g) Nhà ở cho thuê, cho thuê mua thuộc trường hợp phải phá dỡ để cải tạo, xây dựng lại theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền; nhà ở thuộc trường hợp không bảo đảm an toàn trong sử dụng theo quy định của pháp luật về xây dựng;

h) Bên thuê, bên thuê mua sử dụng nhà ở không đúng mục đích đã thỏa thuận trong hợp đồng thuê, thuê mua nhà ở hoặc tự ý chuyển đổi, bán, cho thuê lại, cho mượn nhà ở hoặc tự ý đục phá, cơi nới, cải tạo, phá dỡ nhà ở đang thuê, thuê mua;

i) Bên thuê nhà ở công vụ được điều động, luân chuyển, biệt phái đến công tác tại địa phương khác;

k) Chiếm dụng nhà ở trái pháp luật.”

• • Đối với nhà ở xã hội thông thường, việc thu hồi nhà ở xã hội có thể thực hiện theo quy định tại điểm d, đ khoản 7 Điều 64 Nghị định 339/2026/NĐ-CP khi người sử dụng nhà ở xã hội có các hành vi vi phạm quy định về quản lý giao dịch nhà ở như sau:
    • Bên thuê, thuê mua nhà ở xã hội không sử dụng nhà ở phục vụ vào mục đích ở cho bản thân và thành viên trong gia đình trong thời gian thuê, thuê mua;
    • Bên mua, thuê mua nhà ở xã hội bán lại nhà ở không đúng quy định;
    • Bán, cho thuê, cho thuê mua nhà ở xã hội không đúng đối tượng theo quy định;
    • Bán, cho thuê, cho thuê mua nhà ở xã hội không tuân thủ các điều kiện, trình tự, thủ tục theo quy định.

Theo đó, có thể thấy việc mua thêm nhà ở thương mại sau khi mua nhà ở xã hội không thuộc trường hợp bị thu hồi nhà ở xã hội theo các quy định nêu trên. 

Tóm lại, việc mua thêm nhà ở thương mại không thuộc trường hợp bị thu hồi theo Điều 127 Luật Nhà ở 2023, cũng không phải hành vi vi phạm bị áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả là thu hồi nhà ở xã hội theo Điều 64 Nghị định 339/2026/NĐ-CP. Do đó, người mua không bị thu hồi nhà ở xã hội đã mua trước đó.

Qua bài viết trên đây, Luật Nguyễn Khuyến đã cung cấp những thông tin pháp lý về “Trường hợp đã mua nhà ở xã hội mà mua thêm nhà ở thương mại thì có bị Nhà nước thu hồi nhà ở xã hội không?”. Nếu quý khách hàng còn vướng mắc pháp lý cần giải đáp, vui lòng liên hệ tới Luật Nguyễn Khuyến qua SĐT: 0947 867 365 (Luật sư Nguyễn Bỉnh Hiếu) để được Luật sư tư vấn chính xác và kịp thời. Luật Nguyễn Khuyến chân thành cảm ơn!

Xem thêm: Cha mẹ chưa đăng ký kết hôn, làm thế nào để đăng ký khai sinh cho con có tên cha