Trong quá trình hoạt động kinh doanh, doanh nghiệp có thể đồng thời kinh doanh nhiều loại hàng hóa, dịch vụ khác nhau. Tuy nhiên, theo quy định về thuế giá trị gia tăng thì tùy từng loại hàng hóa, dịch vụ sẽ có những mức thuế suất khác nhau. Vậy khi doanh nghiệp kinh doanh nhiều hàng hóa, dịch vụ có mức thuế suất giá trị gia tăng khác nhau thì xác định mức thuế suất và thực hiện kê khai như thế nào? Trong bài viết dưới đây, Luật Nguyễn Khuyến sẽ cung cấp thông tin pháp lý cho quý bạn đọc về vấn đề này.
I. Thuế giá trị gia tăng và nghĩa vụ khai thuế của doanh nghiệp
1. Thuế giá trị gia tăng là gì?
Căn cứ tại Điều 2 Luật thuế giá trị gia tăng năm 2024 quy định:
“Thuế giá trị gia tăng là thuế tính trên giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh trong quá trình từ sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng”
Theo quy định nêu trên, có thể hiểu thuế giá trị gia tăng là thuế tính trên giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ mà không phải dựa trên toàn bộ giá trị hàng hóa, dịch vụ phát sinh trong quá trình từ sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng.
2. Doanh nghiệp có phải kê khai thuế GTGT không?
Ngoại trừ các trường hợp không phải nộp hồ sơ khai thuế theo quy định tại Điều 11 Nghị định 252/2026/NĐ-CP, căn cứ theo điểm đ khoản 2 Điều 37 Luật Quản lý thuế 2025 quy định:
“2. Người nộp thuế có nghĩa vụ sau:
đ) Ghi chép, ghi nhận chính xác, trung thực, đầy đủ những hoạt động phát sinh nghĩa vụ thuế, khấu trừ thuế và giao dịch phải kê khai thông tin về thuế;”
Như vậy, ngoại trừ các trường hợp không phải nộp hồ sơ khai thuế, doanh nghiệp kinh doanh hàng hóa, dịch vụ mà có giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh trong quá trình từ sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng có nghĩa vụ phải kê khai thông tin về thuế.
II. Kê khai thuế GTGT và mức thuế suất đối với hàng hóa, dịch vụ khác nhau
1. Cách thức kê khai thuế GTGT theo từng mức thuế suất đối với hàng hóa, dịch vụ khác nhau
Căn cứ theo khoản 4 Điều 9 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024 quy định về thuế suất thuế GTGT đối với cơ sở kinh doanh nhiều hàng hóa, dịch vụ như sau:
“4. Cơ sở kinh doanh nhiều loại hàng hóa, dịch vụ có mức thuế suất thuế giá trị gia tăng khác nhau (bao gồm cả đối tượng không chịu thuế giá trị gia tăng) phải khai thuế giá trị gia tăng theo từng mức thuế suất quy định đối với từng loại hàng hóa, dịch vụ; nếu cơ sở kinh doanh không xác định theo từng mức thuế suất thì phải tính và nộp thuế theo mức thuế suất cao nhất của hàng hóa, dịch vụ mà cơ sở sản xuất, kinh doanh.”
Như vậy, doanh nghiệp kinh doanh có nhiều hàng hóa, dịch vụ khác nhau thì phải kê khai thuế GTGT theo từng mức thuế suất quy định đối với từng loại hàng hóa, dịch vụ.
Trường hợp doanh nghiệp không xác định theo từng mức thuế suất thì phải tính và nộp thuế GTGT theo mức thuế suất cao nhất của hàng hóa, dịch vụ mà doanh nghiệp kinh doanh.
Ví dụ cụ thể như sau:
a. Trường hợp doanh nghiệp kê khai thuế GTGT đã xác định hàng hóa, dịch vụ theo từng mức thuế suất
Một doanh nghiệp có doanh thu đối với các loại hàng hóa như sau:
– Hàng hóa A: 200 triệu đồng => Xác định là loại hàng hóa có mức thuế suất 0%.
– Hàng hóa B: 300 triệu đồng => Xác định là loại hàng hóa có mức thuế suất 5%.
– Hàng hóa C: 400 triệu đồng => Xác định là loại hàng hóa có mức thuế suất 10%.
Theo đó, doanh nghiệp kê khai và nộp thuế GTGT theo từng mức thuế suất như đã xác định đối với từng loại hàng hóa, dịch vụ kể trên.
b. Trường hợp doanh nghiệp kê khai thuế GTGT không xác định hàng hóa, dịch vụ theo từng mức thuế suất
Một doanh nghiệp có tổng doanh thu đối với các loại hàng hóa A, B và C là 900 triệu đồng. Trong đó bao gồm những loại hàng hóa có mức thuế suất là 0%, 5% và 10%.
Theo đó, doanh nghiệp không xác định hàng hóa theo từng mức thuế suất thì khi kê khai phải tính và nộp thuế GTGT theo mức thuế suất cao nhất của hàng hóa. Trường hợp này có thể xác định mức thuế suất cao nhất của hàng hóa là 10%.
2. Các mức thuế suất của hàng hóa, dịch vụ khác nhau
Theo quy định hiện hành, có 4 mức thuế suất là 0%, 5%, 8% và 10%. Các mức thuế suất này áp dụng đối với từng loại hàng hóa, dịch vụ khác nhau. Cụ thể như sau:
Căn cứ theo khoản 1, 2, 3 Điều 9 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024 quy định:
| Mức thuế suất | Hàng hóa, dịch vụ được áp dụng | |
| 0% | Hàng hóa xuất khẩu
|
Hàng hóa từ Việt Nam bán cho tổ chức, cá nhân ở nước ngoài và được tiêu dùng ở ngoài Việt Nam |
| Hàng hóa từ nội địa Việt Nam bán cho tổ chức trong khu phi thuế quan và được tiêu dùng trong khu phi thuế quan phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất xuất khẩu | ||
| Hàng hóa đã bán tại khu vực cách ly cho cá nhân (người nước ngoài hoặc người Việt Nam) đã làm thủ tục xuất cảnh | ||
| Hàng hóa đã bán tại cửa hàng miễn thuế | ||
| Dịch vụ xuất khẩu | Dịch vụ cung cấp trực tiếp cho tổ chức, cá nhân ở nước ngoài và được tiêu dùng ở ngoài Việt Nam | |
| Dịch vụ cung cấp trực tiếp cho tổ chức ở trong khu phi thuế quan và được tiêu dùng trong khu phi thuế quan phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất xuất khẩu | ||
| Hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu khác | Vận tải quốc tế | |
| Dịch vụ cho thuê phương tiện vận tải được sử dụng ngoài phạm vi lãnh thổ Việt Nam | ||
| Dịch vụ của ngành hàng không, hàng hải cung cấp trực tiếp hoặc thông qua đại lý cho vận tải quốc tế | ||
| Hoạt động xây dựng, lắp đặt công trình ở nước ngoài hoặc ở trong khu phi thuế quan | ||
| Sản phẩm nội dung thông tin số cung cấp cho bên nước ngoài và có hồ sơ, tài liệu chứng minh tiêu dùng ở ngoài Việt Nam theo quy định của Chính phủ | ||
| Phụ tùng, vật tư thay thế để sửa chữa, bảo dưỡng phương tiện, máy móc, thiết bị cho bên nước ngoài và tiêu dùng ở ngoài Việt Nam | ||
| Hàng hóa gia công chuyển tiếp để xuất khẩu theo quy định của pháp luật | ||
| Hàng hóa, dịch vụ thuộc đối tượng không chịu thuế giá trị gia tăng khi xuất khẩu, trừ các trường hợp không áp dụng mức thuế suất 0% theo mục Lưu ý | ||
| 5% | Nước sạch phục vụ sản xuất và sinh hoạt không bao gồm các loại nước uống đóng chai, đóng bình và các loại nước giải khát khác | |
| Phân bón, quặng để sản xuất phân bón, thuốc bảo vệ thực vật và chất kích thích tăng trưởng vật nuôi theo quy định của pháp luật | ||
| Dịch vụ đào đắp, nạo vét kênh, mương, ao hồ phục vụ sản xuất nông nghiệp; nuôi trồng, chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh cho cây trồng; sơ chế, bảo quản sản phẩm nông nghiệp | ||
| Sản phẩm cây trồng, rừng trồng (trừ gỗ, măng), chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường (trừ sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường của tổ chức, cá nhân tự sản xuất, đánh bắt bán ra và ở khâu nhập khẩu) | ||
| Mủ cao su dạng mủ cờ rếp, mủ tờ, mủ bún, mủ cốm; lưới, dây giềng và sợi để đan lưới đánh cá | ||
| Sản phẩm bằng đay, cói, tre, nứa, lá, rơm, vỏ dừa, sọ dừa, bèo tây và các sản phẩm thủ công khác sản xuất bằng nguyên liệu tận dụng từ nông nghiệp; xơ bông đã qua chải thô, chải kỹ; giấy in báo | ||
| Tàu khai thác thủy sản tại vùng biển; máy móc, thiết bị chuyên dùng phục vụ cho sản xuất nông nghiệp theo quy định của Chính phủ | ||
| Thiết bị y tế theo quy định của pháp luật về quản lý thiết bị y tế; thuốc phòng bệnh, chữa bệnh; dược chất, dược liệu là nguyên liệu sản xuất thuốc chữa bệnh, thuốc phòng bệnh | ||
| Thiết bị dùng để giảng dạy và học tập bao gồm: các loại mô hình, hình vẽ, bảng, phấn, thước, com-pa | ||
| Hoạt động nghệ thuật biểu diễn truyền thống, dân gian | ||
| Đồ chơi cho trẻ em; sách các loại (trừ sách xuất bản, nhập khẩu, phát hành báo, tạp chí, bản tin, đặc san, sách chính trị, sách giáo khoa, giáo trình, sách văn bản pháp luật, sách khoa học – kỹ thuật, sách phục vụ thông tin đối ngoại, sách in bằng chữ dân tộc thiểu số và tranh, ảnh, áp phích tuyên truyền cổ động, kể cả dưới dạng băng hoặc đĩa ghi tiếng, ghi hình, dữ liệu điện tử; tiền, in tiền) | ||
| Dịch vụ khoa học, công nghệ theo quy định của Luật Khoa học và công nghệ | ||
| Bán, cho thuê, cho thuê mua nhà ở xã hội theo quy định của Luật Nhà ở | ||
| 8% | Áp dụng đối với hàng hóa không nêu tại Mức thuế suất 0% và 5%, bao gồm cả dịch vụ được các nhà cung cấp nước ngoài không có cơ sở thường trú tại Việt Nam cung cấp cho tổ chức, cá nhân tại Việt Nam qua kênh thương mại điện tử và các nền tảng số | |
| 10% | Viễn thông, hoạt động tài chính, ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, kinh doanh bất động sản, sản phẩm kim loại, sản phẩm khai khoáng (trừ than), sản phẩm hàng hóa và dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt (trừ xăng) | |
* Lưu ý:
Các trường hợp không áp dụng thuế suất 0% bao gồm: chuyển giao công nghệ, chuyển nhượng quyền sở hữu trí tuệ ra nước ngoài; dịch vụ tái bảo hiểm ra nước ngoài; dịch vụ cấp tín dụng; chuyển nhượng vốn; sản phẩm phái sinh; dịch vụ bưu chính, viễn thông; sản phẩm xuất khẩu quy định tại khoản 23 Điều 5 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024; thuốc lá, rượu, bia nhập khẩu sau đó xuất khẩu; xăng, dầu mua tại nội địa bán cho cơ sở kinh doanh trong khu phi thuế quan; xe ô tô bán cho tổ chức, cá nhân trong khu phi thuế quan.
Qua bài viết trên đây, Luật Nguyễn Khuyến đã cung cấp những thông tin pháp lý về “Doanh nghiệp kinh doanh nhiều hàng hóa, dịch vụ khác nhau thì kê khai thuế GTGT như thế nào?”. Nếu quý khách hàng còn vướng mắc pháp lý cần giải đáp, vui lòng liên hệ tới Luật Nguyễn Khuyến qua SĐT: 0947 867 365 (Luật sư Nguyễn Bỉnh Hiếu) để được Luật sư tư vấn chính xác và kịp thời. Luật Nguyễn Khuyến chân thành cảm ơn!
Xem thêm: Tiêu chí xác định doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa?
4 Lượt xem
