1. Công chứng, chứng thực di chúc là gì?

– Công chứng di chúc có thể hiểu là thủ tục của tổ chức hành nghề công chứng thực hiện việc chứng nhận tính hợp pháp, tính xác thực về mặt nội dung và mặt hình thức của bản di chúc.

– Chứng thực di chúc có thể hiểu là việc di chúc được cơ quan, tổ chức có thẩm quyền xác nhận vào di chúc sau khi lập tại đây, chứng thực về mặt thời gian, địa điểm lập di chúc, năng lực hành vi dân sự, ý chí tự nguyện và chữ ký hoặc điểm chỉ của người lập di chúc là xác thực.

2. Di chúc có bắt buộc phải công công chứng, chứng thực hay không?

Theo quy định tại Điều 630 BLDS 2015 về điều kiện di chúc hợp pháp bao gồm hai điều kiện:

• Một là, người lập di chúc minh mẫn, sáng suốt trong khi lập di chúc; không bị lừa dối, đe dọa, cưỡng ép;

• Hai là, nội dung của di chúc không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội; hình thức di chúc không trái quy định của luật.

Cùng với đó, tại Điều 635 BLDS 2015 quy định: “Người lập di chúc có thể yêu cầu công chứng hoặc chứng thực bản di chúc”.

Vậy nên, việc công chứng hoặc chứng thực di chúc không phải là quy định bắt buộc đối với mọi trường hợp mà đó là do sự lựa chọn của người lập di chúc, chỉ cần đáp ứng những điều kiện di chúc hợp pháp theo quy định của pháp luật thì di chúc sẽ có hiệu lực pháp luật. 

Tuy nhiên, trong một số trường hợp đặc biệt, để đảm bảo tính hợp pháp của di chúc, pháp luật quy định việc lập di chúc phải được công chứng hoặc chứng thực như sau:

– Trường hợp người bị hạn chế về thể chất không thể tự viết hoặc đánh máy hoặc người không biết chữ: 

Việc lập di chúc phải được người làm chứng lập thành văn bản và có công chứng hoặc chứng thực.

– Trường hợp di chúc miệng: 

• Người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng của mình trước mặt ít nhất hai người làm chứng và ngay sau khi người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng, người làm chứng ghi chép lại, cùng ký tên hoặc điểm chỉ.
• Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng thì di chúc phải được công chứng viên hoặc cơ quan có thẩm quyền chứng thực xác nhận chữ ký hoặc điểm chỉ của người làm chứng. 

Mặc dù công chứng hoặc chứng thực di chúc không phải thủ tục bắt buộc đối với mọi trường hợp nhưng để xác nhận tính hợp pháp của di chúc, đảm bảo hiệu lực pháp lý cao nhất, hạn chế những rủi ro, tranh chấp xảy ra sau này thì người lập di chúc nên thực hiện công chứng hoặc chứng thực di chúc của mình.

3. Thực hiện công chứng, chứng thực di chúc ở đâu?

– Thực hiện chứng thực di chúc: 

Người lập di chúc có thể chứng thực di chúc tại Ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn ở bất kì đâu không phụ thuộc vào nơi cư trú của người để lại di sản (căn cứ tại khoản 2 và khoản 5 Điều 5 Nghị định 23/2015/NĐ-CP).

– Thực hiện công chứng di chúc:

Người lập di chúc có thể công chứng di chúc tại phòng công chứng hoặc văn phòng công chứng.

4. Di chúc bằng văn bản có giá trị như di chúc được công chứng hoặc chứng thực

Căn cứ tại Điều 638 BLDS 2015, những di chúc dưới đây dù không thực hiện công chứng, chứng thực nhưng vẫn sẽ có giá trị như di chúc được công chứng hoặc chứng thực:

• Di chúc của quân nhân tại ngũ có xác nhận của thủ trưởng đơn vị từ cấp đại đội trở lên, nếu quân nhân không thể yêu cầu công chứng hoặc chứng thực;
• Di chúc của người đang đi trên tàu biển, máy bay có xác nhận của người chỉ huy phương tiện đó;
• Di chúc của người đang điều trị tại bệnh viện, cơ sở chữa bệnh, điều dưỡng khác có xác nhận của người phụ trách bệnh viện, cơ sở đó;
• Di chúc của người đang làm công việc khảo sát, thăm dò, nghiên cứu ở vùng rừng núi, hải đảo có xác nhận của người phụ trách đơn vị;
• Di chúc của công dân Việt Nam đang ở nước ngoài có chứng nhận của cơ quan lãnh sự, đại diện ngoại giao Việt Nam ở đó;
• Di chúc của người đang bị tạm giam, tạm giữ, đang chấp hành hình phạt tù, người đang chấp hành biện pháp xử lý hành chính tại cơ sở giáo dục, cơ sở chữa bệnh có xác nhận của người phụ trách cơ sở đó.

Như vậy, việc công chứng hoặc chứng thực di chúc không phải là thủ tục bắt buộc khi lập di chúc, trừ một số trường hợp do pháp luật quy định để đảm bảo tính hợp pháp của bản di chúc đó. 

Qua bài viết trên đây, Luật Nguyễn Khuyến đã cung cấp những thông tin pháp lý về vấn đề “Di chúc có bắt buộc phải công chứng, chứng thực không?”. Nếu quý khách hàng còn vướng mắc pháp lý cần giải đáp, vui lòng liên hệ tới Luật Nguyễn Khuyến qua SĐT: 0947 867 365 (Luật sư Nguyễn Bỉnh Hiếu) để được Luật sư tư vấn chính xác và kịp thời. Luật Nguyễn Khuyến chân thành cảm ơn!

The post Di chúc có bắt buộc phải công chứng, chứng thực không? appeared first on Công ty Luật TNHH Nguyễn Khuyến.

> Xem thêm

Hợp đồng mua bán nhà đất phải công chứng hay chứng thực?

Ai phải nộp phí công chứng khi mua bán nhà đất?

1. Mua bán nhà đất bằng giấy viết tay là gì?

Mua bán nhà đất bằng giấy viết tay là việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất hoặc chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất được thể hiện bằng giấy tờ không có công chứng hoặc chứng thực.

Như vậy, một bản hợp đồng mua bán nhà đất được thể hiện theo hình thức văn bản (giấy viết tay), tức giao dịch này sẽ không có được sự xác nhận của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, mà đây đơn thuần chỉ là sự thoả thuận ý chí của các bên trong giao dịch mua bán nhà đất.

2. Điều kiện để giao dịch mua bán nhà đất có hiệu lực pháp lý theo pháp luật hiện hành

Bất động sản là một loại tài sản đặc biệt hơn so với các loại tài sản khác. Do vậy, các giao dịch liên quan đến bất động sản như là chuyển đổi, chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê lại, thừa kế, tặng cho, thế chấp quyền sử dụng đất; góp vốn bằng quyền sử dụng đất phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của pháp luật, đặc biệt là quy định về hình thức của giao dịch.

Căn cứ tại khoản 3 Điều 167 Luật Đất đai 2013, hợp đồng mua bán nhà đất phải được lập thành văn bản và phải được công chứng, chứng thực tại các cơ quan, tổ chức có thẩm quyền. 

Theo quy định của pháp luật, việc công chứng, chứng thực này sẽ được thiện hiện tại phòng công chứng hoặc văn phòng công chứng có trụ sở trong phạm vi tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương nơi có nhà đất.

Nếu không được công chứng hoặc chứng thực, giấy tờ mua bán nhà đất bằng giấy viết tay đó được xem là vô hiệu về mặt hình thức và không có giá trị pháp lý.

3. Trường hợp mua bán nhà đất bằng giấy viết tay có hiệu lực pháp lý

Căn cứ tại Điều 129 Bộ luật Dân sự 2015, giao dịch dân sự vi phạm quy định điều kiện có hiệu lực về hình thức thì vô hiệu, trừ trường hợp sau đây:

– Thứ nhất, giao dịch dân sự đã được xác lập theo quy định phải bằng văn bản nhưng văn bản không đúng quy định của pháp luật, nhưng một bên hoặc các bên đã thực hiện ít nhất hai phần ba nghĩa vụ trong giao dịch thì theo yêu cầu của một bên hoặc các bên, Tòa án ra quyết định công nhận hiệu lực của giao dịch đó;

– Thứ hai, giao dịch dân sự đã được xác lập bằng văn bản nhưng vi phạm quy định bắt buộc về công chứng, chứng thực mà một bên hoặc các bên đã thực hiện ít nhất hai phần ba nghĩa vụ trong giao dịch thì theo yêu cầu của một bên hoặc các bên, Tòa án ra quyết định công nhận hiệu lực của giao dịch đó. Trong trường hợp này, các bên không phải thực hiện việc công chứng, chứng thực.

Bên cạnh đó, căn cứ khoản 2 Điều 82 Nghị định 43/2014/NĐ-CP và khoản 54 Điều 2 Nghị định 01/2017/NĐ-CP, Khoản 1 Điều 211 Luật Đất đai 2013, việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất bằng giấy viết tay (không công chứng hoặc chứng thực) vẫn hợp pháp nếu việc chuyển nhượng diễn ra trước ngày 01/7/2014.

Như vậy, giấy mua bán nhà đất viết tay chỉ có hiệu lực pháp lý khi hai bên đã thực hiện ít nhất hai phần ba nghĩa vụ trong giao dịch, từ đó, các bên có quyền yêu cầu Tòa án ra quyết định công nhận hiệu lực của hợp đồng mà không cần thực hiện việc công chứng, chứng thực; hoặc việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất bằng giấy viết tay vẫn hợp pháp nếu việc chuyển nhượng diễn ra trước ngày 01/7/2014.

Qua bài viết trên đây, Luật Nguyễn Khuyến đã cung cấp những thông tin pháp lý về “Mua bán nhà đất bằng giấy viết tay có hợp lệ?”. Nếu quý khách hàng còn vướng mắc pháp lý cần giải đáp, vui lòng liên hệ tới Luật Nguyễn Khuyến qua SĐT: 0947 867 365 (Luật sư Nguyễn Bỉnh Hiếu) để được Luật sư tư vấn chính xác và kịp thời. Luật Nguyễn Khuyến chân thành cảm ơn!

The post Mua bán nhà đất bằng giấy viết tay có hợp lệ? appeared first on Công ty Luật TNHH Nguyễn Khuyến.

>Xem thêm

Hợp đồng đặt cọc nhà đất có bắt buộc phải công chứng không?

Sổ đỏ bị ố, rách, nhòe, hư hỏng… có xin cấp mới được không?

1. Công chứng là gì?

Căn cứ tại khoản 1 Điều 2 Luật Công chứng 2014, công chứng là việc công chứng viên của một tổ chức hành nghề công chứng chứng nhận tính xác thực, hợp pháp của hợp đồng, giao dịch dân sự khác bằng văn bản (sau đây gọi là hợp đồng, giao dịch), tính chính xác, hợp pháp, không trái đạo đức xã hội của bản dịch giấy tờ, văn bản từ tiếng Việt sang tiếng nước ngoài hoặc từ tiếng nước ngoài sang tiếng Việt (sau đây gọi là bản dịch) mà theo quy định của pháp luật phải công chứng hoặc cá nhân, tổ chức tự nguyện yêu cầu công chứng.

Như vậy, công chứng việc công chứng viên sẽ chứng nhận:

• • Tính xác thực cũng như hợp pháp của hợp đồng, giao dịch dân sự bằng hình thức văn bản.
  • Tính chính xác, hợp pháp, không trái đạo đức xã hội của bản dịch văn bản, giấy tờ từ tiếng Việt sang tiếng nước ngoài hoặc ngược lại, từ tiếng nước ngoài sang tiếng Việt mà luật quy định giấy tờ, tài liệu này phải công chứng hoặc do các bên tự nguyện muốn thực hiện công chứng khi luật không bắt buộc.

Do vậy, việc công chứng sẽ chú trọng bảo đảm cả về hình thức lẫn nội dung của hợp đồng, giao dịch dân sự, tính chính xác, hợp pháp của văn bản dịch thuật. Công chứng viên chịu trách nhiệm về tính hợp pháp của hợp đồng, giao dịch dân sự và tài liệu dịch thuật đó.

2. Chứng thực là gì?

Căn cứ tại Điều 2 Nghị định 23/2015/NĐ-CP, chứng thực được hiểu là việc cơ quan có thẩm quyền thực hiện việc xác nhận, chứng nhận giấy tờ, văn bản, chữ ký, hợp đồng, giao dịch. Hoạt động chứng thực chỉ chú trọng về mặt hình thức, xác nhận tính “có thật” của văn bản, giấy tờ cần chứng thực mà không đề cập đến nội dung của chúng.

3. Hợp đồng mua bán nhà đất phải công chứng hay chứng thực?

Căn cứ theo quy định tại khoản 3 Điều 167 Luật Đất đai 2013, hợp đồng chuyển nhượng, tặng cho, thế chấp, góp vốn bằng quyền sử dụng đất, quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất phải được công chứng hoặc chứng thực, trừ trường hợp kinh doanh bất động sản quy định tại điểm b khoản 167 Luật Đất đai 2013. Cụ thể, đối với hợp đồng cho thuê, cho thuê lại quyền sử dụng đất, quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất, hợp đồng chuyển đổi quyền sử dụng đất nông nghiệp; hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất, tài sản gắn liền với đất mà một bên hoặc các bên tham gia giao dịch là tổ chức hoạt động kinh doanh bất động sản sẽ phải công chứng hoặc chứng thực nếu các bên trong giao dịch có yêu cầu việc công chứng, chứng thực là điều kiện có hiệu lực của hợp đồng.

Tương tự như vậy, tại khoản 1,2 Điều 122 Luật Nhà ở 2014 quy định trường hợp mua bán, tặng cho, đổi, góp vốn, thế chấp nhà ở, chuyển nhượng hợp đồng mua bán nhà ở thương mại thì phải thực hiện công chứng, chứng thực hợp đồng. Đối với trường hợp tổ chức tặng cho nhà tình nghĩa, nhà tình thương; mua bán, cho thuê mua nhà ở thuộc sở hữu nhà nước; mua bán, cho thuê mua nhà ở xã hội, nhà ở phục vụ tái định cư; góp vốn bằng nhà ở mà có một bên là tổ chức; cho thuê, cho mượn, cho ở nhờ, ủy quyền quản lý nhà ở thì không bắt buộc phải công chứng, chứng thực hợp đồng, trừ trường hợp các bên có nhu cầu.

Như vậy, việc công chứng, chứng thực là hoạt động bắt buộc khi tiến hành ký kết hợp đồng mua bán nhà đất. 

4. Hợp đồng mua bán nhà đất không cần phải công chứng, chứng thực trong những trường hợp nào?

Như phân tích ở mục số 3, theo quy định tại điểm b khoản 167 Luật Đất đai 2013 và khoản 2 Điều 122 Luật Nhà ở 2014, Hợp đồng mua bán nhà đất không cần phải công chứng, chứng thực nếu hợp đồng mua bán nhà đất có một bên hoặc các bên trong giao dịch là tổ chức kinh doanh bất động sản thì hợp đồng mua bán nhà đất không bắt buộc phải công chứng, chứng thực trừ khi các bên có yêu cầu.

Bên cạnh đó, trường hợp mua bán nhà ở thuộc sở hữu nhà nước; mua bán nhà ở xã hội, nhà ở phục vụ tái định cư thì không bắt buộc phải công chứng, chứng thực hợp đồng, trừ trường hợp các bên có nhu cầu.

5. Hợp đồng mua bán nhà đất không công chứng, chứng thực có hiệu lực pháp luật không?

Để thực hiện việc sang tên trong Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đòi hỏi phải cung cấp hợp đồng mua bán có công chứng, chứng thực.

Khoản 2 Điều 129 Bộ luật Dân sự 2015 quy định: “Giao dịch dân sự vi phạm quy định điều kiện có hiệu lực về hình thức thì vô hiệu, trừ trường hợp giao dịch dân sự đã được xác lập bằng văn bản nhưng vi phạm quy định bắt buộc về công chứng, chứng thực mà một bên hoặc các bên đã thực hiện ít nhất hai phần ba nghĩa vụ trong giao dịch thì theo yêu cầu của một bên hoặc các bên, Tòa án ra quyết định công nhận hiệu lực của giao dịch đó. Trong trường hợp này, các bên không phải thực hiện việc công chứng, chứng thực”.

Như vậy, nếu một trong các bên đã thực hiện ít nhất là ⅔ nghĩa vụ trong hợp đồng, và có giấy tờ, tài liệu chứng minh được việc thực hiện ⅔ nghĩa vụ hợp đồng như thông tin chuyển khoản, biên nhận, biên lai,. . .  thì hợp đồng mua bán nhà Đất này vẫn có hiệu lực. Lúc này, một trong các bên hoặc tất cả các bên được yêu cầu Tòa án ra quyết định công nhận hiệu lực của hợp đồng và các bên sẽ không cần thực hiện việc công chứng.

6. Thủ tục công chứng, chứng thực hợp đồng mua bán nhà đất

6.1 Thành phần hồ sơ

Theo quy định tại khoản 1 Điều 40 Luật Công chứng 2014 thì hồ sơ yêu cầu công chứng được lập thành một bộ, gồm các giấy tờ sau đây:

• • Phiếu yêu cầu công chứng theo mẫu của tổ chức hành nghề công chứng; 
  • Dự thảo hợp đồng do các bên tự soạn thảo;
  • Bản sao giấy tờ tùy thân của người yêu cầu công chứng;
  • Bản sao giấy chứng nhận Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất.
  • Bản sao giấy tờ khác có liên quan đến hợp đồng mà pháp luật quy định phải có.

6.2 Địa điểm công chứng, chứng thực hợp đồng mua bán nhà đất

Căn cứ tại khoản 4 Điều 122 Luật Nhà ở 2014, Điều 42 Luật Công chứng 2014, việc công chứng hợp đồng về nhà ở được thực hiện tại tổ chức hành nghề công chứng; việc chứng thực hợp đồng về nhà ở được thực hiện tại Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có nhà ở, hoặc văn phòng công chứng tư có trụ sở trong phạm vi tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương nơi có nhà đất .

Như vậy, bài viết trên đây, Luật Nguyễn Khuyến đã chia sẻ đến bạn đọc những thông tin pháp lý liên quan đến hợp đồng mua bán nhà đất phải công chứng hay chứng thực. Nếu quý khách hàng còn vướng mắc pháp lý cần giải đáp, vui lòng liên hệ tới Luật Nguyễn Khuyến qua SĐT: 0947 867 365 (Luật sư Nguyễn Bỉnh Hiếu) để được Luật sư tư vấn chính xác và kịp thời. Luật Nguyễn Khuyến chân thành cảm ơn!

The post Hợp đồng mua bán nhà đất phải công chứng hay chứng thực? appeared first on Công ty Luật TNHH Nguyễn Khuyến.